Właściwość miejscową urzędów skarbowych należy ustalić w oparciu o przepisy dwóch aktów prawnych – ustawy Ordynacja podatkowa oraz Rozporządzenia ministra finansów z 22 sierpnia 2005 roku w sprawie właściwości organów podatkowych. Podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych powinni znać też przepisy ustawy o PIT, która także zawiera regulacje dotyczące wyboru właściwego urzędu skarbowego, w którym należy złożyć zeznanie roczne.

 

Art. 17 Ordynacji podatkowej wprowadza generalną zasadę, według której właściwość miejscową organów podatkowych ustala się według miejsca zamieszkania albo adresu siedziby podatnika – jeżeli organy podatkowe nie stanowią inaczej. Natomiast ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że urzędem skarbowym podatników podatku dochodowego od osób fizycznych (także prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą) jest urząd właściwy według miejsca zamieszkania podatnika w ostatnim dniu roku podatkowego.

 

Należy zatem uznać, że decydujące znaczenie przy wyborze urzędu skarbowego ma miejsce zamieszkania podatnika. Samorządy apelują do podatników: płaćmy podatki tam, gdzie rzeczywiście mieszkamy, w miejscu, w którym korzystamy z komunikacji, przychodni, bibliotek, przedszkoli czy szkół. Warszawski ratusz zachęca podatników, którzy nie są zameldowani w stolicy, ale w niej żyją, by rozliczali się w tutejszych skarbówkach. Służy temu kampania informacyjna z komiksowym bohaterem Bratem PIT-em. Można się z niej dowiedzieć, że aby zostawić swój podatek w miejscu zamieszkania (jeśli jest ono inne niż zameldowania), należy wypełnić formularz NIP-3 (osoby fizyczne) lub NIP-1 (działalność gospodarcza) i zadeklarować, że chce się rozliczać w konkretnym urzędzie skarbowym.

 

Na podstawie tych przepisów można rozstrzygnąć wątpliwości, jakie mają przedsiębiorcy, których siedziba firmy znajduje się w innej miejscowości niż ta, w której są zameldowani (zarówno na pobyt stały, jak i czasowy).

 

Jeżeli przedsiębiorca w ostatnim dniu roku podatkowego mieszkał np. w Warszawie (co potwierdził w deklaracji NIP), a działalność gospodarczą prowadził np. w Markach, zeznanie roczne powinien złożyć w urzędzie skarbowym w Warszawie – właściwym według miejsca zamieszkania.

 

Osoby rozliczające w zeznaniu rocznym np. tylko dochody z pracy nie powinny mieć większych kłopotów z prawidłowym wyborem urzędu skarbowego. Zastosowanie w ich przypadku ma przepis ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, mówiący, że urzędem skarbowym odpowiednim dla podatników podatku dochodowego od osób fizycznych do złożenia PIT, jest urząd właściwy według miejsca zamieszkania podatnika w ostatnim dniu roku podatkowego.

 

Stan na dzień: 7 kwietnia 2011 roku

Podstawa prawna: Ustawa z 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa, Ustawa z 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych, Rozporządzenie ministra finansów z 22 sierpnia 2005 roku w sprawie właściwości organów podatkowych