Ustawa z 18 marca 2011 roku, nowelizująca przepisy o podatku od towarów i usług, zniosła obowiązek składania przez podmioty rozliczające VAT od importu w deklaracji podatkowej zabezpieczenia kwoty podatku. Od 1 kwietnia obowiązuje nowe brzmienie art. 33a ustawy o VAT, który reguluje tę kwestię.

Bez zabezpieczenia kwoty podatku...
Resort finansów podkreśla, że zmiana wprowadza istotne ułatwienia w zakresie rozliczania VAT od importu towarów bezpośrednio w deklaracji. Chodzi właśnie o zniesienie obowiązku złożenia zabezpieczenia kwoty podatku jako warunku jego rozliczenia w deklaracji podatkowej.

... ale w terminie 4 miesięcy
Ponadto wprowadzono obowiązek przedstawienia organowi celnemu dokumentów potwierdzających rozliczenie kwoty podatku należnego z tytułu importu w deklaracji podatkowej w terminie 4 miesięcy po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy z tytułu importu towarów. Jeśli podatnik nie przedstawi wymaganych dokumentów w tym terminie, utraci prawo do rozliczania podatku z tytułu importu towarów w deklaracji podatkowej – tylko w odniesieniu do tej kwoty podatku, którą miał w deklaracji podatkowej rozliczyć. Dodatkowo podatnik jest zobowiązany do uiszczenia organowi celnemu kwoty podatku wraz z odsetkami.

Jednocześnie przepisy mówią, że nieprzestrzeganie terminu może spowodować decyzję naczelnika urzędu skarbowego o utracie prawa do rozliczania podatku z tytułu importu towarów w deklaracji podatkowej na 36 miesięcy. Istnieje jednak możliwość odstąpienia od wydania takiej decyzji – podkreśla resort finansów. Będzie to możliwe, gdy uchybienie terminu na dostarczenie organowi stosownych dokumentów jest nieistotne w stosunku do liczby i wielkości operacji importowych, rozliczanych w trybie art. 33a, oraz pod warunkiem że uchybienie to było spowodowane okolicznościami niewynikającymi z zaniedbania lub świadomego działania podatnika.

Do ustawy dodano przepis, który stwierdza, że w przypadku gdy organ celny pobrał podatek VAT z tytułu importu towarów, a podatnik rozliczył tę kwotę podatku w deklaracji, ma prawo do dokonania korekty kwoty podatku w deklaracji składanej za okres rozliczeniowy, w którym kwota podatku została pobrana przez organ celny.

Przed 1 kwietnia
Ustawodawca zadbał o to, by zmiana przepisów nie powodowała dezorientacji u podatników. Sprecyzował bowiem, że w przypadku gdy podatek VAT rozliczany jest w deklaracji zgodnie z art. 33a ustawy o VAT, a obowiązek podatkowy powstał przed dniem 1 kwietnia 2011 roku, to do importu towarów stosuje się przepisy art. 33a obowiązujące przed dniem 1 kwietnia 2011 roku.

Dokumenty
Działania ustawodawcy niwelujące dezorientację podatników były jednak niewystarczające. Jak zauważyła „Rzeczpospolita”, problemem jest brak wyszczególnionych dokumentów potwierdzających rozliczenie kwoty podatku należnego z tytułu importu w deklaracji, które importer musi przedstawić organowi celnemu. Dziennik zajął się tą kwestią i zwrócił do Ministerstwa Finansów z pytaniem o konieczne dokumenty. Resort wyjaśnił, że mogą to być:
•    kopia deklaracji podatkowej poświadczona za zgodność przez podatnika;
•    uwierzytelniony wypis z deklaracji podatkowej zawierający dane potrzebne do określenia wysokości rozliczonej kwoty VAT;
•    zaświadczenie od naczelnika urzędu skarbowego, z którego wynika kwota podatku należnego z tytułu importu.
Takim dokumentem nie jest natomiast wyciąg z ewidencji VAT.

„Rzeczpospolita” wskazuje jednak, że uzyskane od resortu finansów wyszczególnienie dokumentów, o których mowa w art. 33a ust. 6 ustawy o VAT, nie wyczerpuje problemu. Podatnicy nadal bowiem mogą mieć kłopot z ustaleniem koniecznych dokumentów w sytuacji, gdy sprowadzają towary za pośrednictwem urzędów celnych, gdyż zbiorcza kwota VAT wynikająca z deklaracji nie będzie taka sama jak podatek obliczony przez poszczególne urzędy celne.

 

Stan na dzień: 9 maja 2011 roku
Podstawa prawna: Ustawa z 18 marca 2011 roku o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy Prawo o miarach, informator ze strony www.mf.gov.pl „Najważniejsze zmiany w VAT od 1 kwietnia 2011 roku”, artykuł z „Rzeczpospolitej” z dn. 6 maja 2011 roku „Jak importer udowodni rozliczenie VAT?”, www.rp.pl