Ustawa z 15 kwietnia 2011 roku o zmianie ustawy o rachunkowości oraz niektórych innych ustaw wchodzi w życie 2 czerwca. Jej przepisy umożliwią przedsiębiorcom zawieszającym działalność gospodarczą niezamykanie ksiąg rachunkowych i niesporządzanie sprawozdania finansowego. Ustawodawca wyeliminował tym samym zbędne obowiązki ciążące na przedsiębiorcach w okresie zawieszenia działalności gospodarczej. Oprócz zmian w ustawie o rachunkowości ustawodawca wprowadził także nowe przepisy m.in. do ustaw Kodeks spółek handlowych i o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o podatku dochodowym od osób prawnych.

 

W ustawie o rachunkowości art. 12 ust. 3b mówi obecnie, że można nie zamykać ksiąg rachunkowych za rok obrotowy, w którym działalność jednostki przez cały czas pozostawała zawieszona, chyba że jednostka dokonuje odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych bądź występują inne zdarzenia wywołujące skutki o charakterze majątkowym lub finansowym. Natomiast zgodnie z nowym brzmieniem art. 26 ust. 5 pkt 3 ustawy o rachunkowości w przypadku zawieszenia działalności można odstąpić od przeprowadzenia inwentaryzacji, jeżeli w myśl art. 12 ust. 3b ustawy jednostka nie zamyka ksiąg rachunkowych.

 

Możliwość niezamykania ksiąg rachunkowych jest zatem obwarowana zakazem prowadzenia operacji gospodarczych takich jak odpisy amortyzacyjne lub umorzeniowe lub jakiekolwiek inne zdarzenia wywołujące skutki o charakterze majątkowym lub finansowym. Podkreślić należy ponadto, że możliwość ta dotyczy tylko pełnego roku obrotowego, w którym trwa stan zawieszenia. Jeśli podczas zawieszenia działalności wystąpią zdarzenia o charakterze majątkowym lub finansowym, jednostka będzie zobowiązana do ujawnienia ich w księgach rachunkowych i nie będzie mogła skorzystać z możliwości wprowadzonej w art. 12 ust. 3b ustawy o rachunkowości – powstanie zatem obowiązek zamknięcia ksiąg rachunkowych.

 

Należy przy tym zaznaczyć, że nowe przepisy nie mają zastosowania do emitentów papierów wartościowych zamierzających ubiegać się o dopuszczenie lub ubiegających się o dopuszczenie do obrotu na rynku regulowanym w państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz emitentów papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na tym rynku.

 

Księgi rachunkowe i sprawozdania finansowe

W ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych wprowadzono zmiany dotyczące m.in. przepisów regulujących zasady ustalania dochodu na podstawie ksiąg rachunkowych i składania sprawozdań finansowych wraz z zeznaniem rocznym. Art. 24 ust. 1 otrzymał brzmienie: u podatników, którzy prowadzą księgi rachunkowe, za dochód z działalności gospodarczej uważa się dochód wykazany na podstawie prawidłowo prowadzonych ksiąg, zmniejszony o dochody wolne od podatku i zwiększony o wydatki niestanowiące kosztów uzyskania przychodów, zaliczone uprzednio w ciężar kosztów uzyskania przychodów.

 

Ustawodawca w art. 45 ust. 5 zobowiązał podatników prowadzących księgi rachunkowe, którzy sporządzają sprawozdania finansowe, do dołączania do zeznania sprawozdania finansowego.

 

Zgromadzenie wspólników

W Kodeksie spółek handlowych ustawodawca znowelizował przepisy dotyczące zwyczajnego zgromadzenia wspólników spółki z o.o. i zwyczajnego walnego zgromadzenia spółki akcyjnej za rok obrotowy, w którym działalność spółki przez cały czas pozostawała zawieszona i nie doszło do zamknięcia ksiąg rachunkowych na koniec tego roku. W myśl nowych regulacji zwyczajne zgromadzenie wspólników może się nie odbyć na podstawie uchwały wspólników, zaś zwyczajne walne zgromadzenie może się nie odbyć, jeśli walne zgromadzenie podejmie w tym celu uchwałę.

 

Stan na dzień: 26 maja 2011 roku

Podstawa prawna: Ustawa z 15 kwietnia 2011 roku o zmianie ustawy o rachunkowości oraz niektórych innych ustaw