Ustawa o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego z dnia 16 września 2011 r. (Dz. U. nr 232, poz. 1377) ma na celu zabezpieczyć nabywców nieruchomości przed utratą środków wpłacanych na zakup mieszkań. Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia, czyli 29 kwietnia 2012 r.
Przepisy ustawy szczegółowo określają: środki ochrony wpłat dokonywanych przez nabywcę, zasady i tryb zawierania umów deweloperskich, obowiązki przedkontraktowe dewelopera, treść umowy deweloperskiej, prawa i obowiązki stron umowy deweloperskiej oraz zasady postępowania ze środkami nabywcy w przypadku upadłości dewelopera.
Zgodnie z przepisami ustawy, w celu zapewnienia ochrony przyszłych właścicieli mieszkań, deweloperzy będą zobowiązani zapewnić nabywcom otwarty lub zamknięty rachunek powierniczy. Oznacza to, że od 29 kwietnia 2012 r. deweloperzy będą musieli zakładać w bankach rachunki powiernicze, bowiem nabywcy będą wpłacali środki pieniężne bezpośrednio na rachunek powierniczy a nie do rąk dewelopera. Różnice pomiędzy rachunkami są istotne ze względu na stopień zabezpieczenia interesów nabywców. Deweloperzy sami będą podejmować decyzję, jaki założą rachunek.
Bank będzie wypłacał deweloperowi środki zgromadzone na otwartym mieszkaniowym rachunku powierniczym po stwierdzeniu zakończenia danego etapu realizacji przedsięwzięcia deweloperskiego. Przed dokonaniem wypłaty, bank dokona kontroli, czy prace zostały wykonane zgodnie z harmonogramem budowy. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości, bank będzie mógł wstrzymać wypłatę kolejnej transzy.
W razie ogłoszenia upadłości dewelopera albo odstąpienia przez nabywcę od umowy, zgodnie z ustawą, deweloper zapewni nabywcy gwarancję bankową lub gwarancję ubezpieczeniową, na mocy której bank lub zakład ubezpieczeń wypłaci na żądanie nabywcy środki w wysokości wpłaconych na rzecz dewelopera. Powyższy zapis stosuje się odpowiednio do sytuacji, w której nabywca odstąpi od umowy deweloperskiej.
Przed zawarciem umowy z klientem, deweloper będzie zobowiązany sporządzić prospekt informacyjny dotyczący danej inwestycji. Ponadto, deweloper przekaże nabywcy szczegółowe informacje dotyczące swojej sytuacji prawno – finansowej oraz konkretnego przedsięwzięcia deweloperskiego.
